A mia figlia / Στην κόρη μου

ll tempo se ne va (1980)

Quel vestito da dove è sbucato?

Che impressione vederlo indossato

Se ti vede tua madre, lo sai,

Questa sera finiamo nei guai

È strano, ma sei proprio tu

Quattordici anni o un po’ di più

La tua Barbie è da un po' che non l’hai

E il tuo passo è da donna oramai

Al telefono è sempre un segreto

Quante cose in un filo di fiato

E vorrei domandarti chi è

Ma lo so che hai vergogna di me

La porta chiusa male e tu

Lo specchio il trucco e il seno in su

E tra poco la sera uscirai

Quelle sere non dormirò mai

E intanto il tempo se ne va

E non ti senti più bambina

Si cresce in fretta alla tua età

Non me ne sono accorto prima

E intanto il tempo se ne va

Tra i sogni e le preoccupazioni

Le calze a rete han preso già

Il posto dei calzettoni

Farsi donna è più che normale

Ma una figlia è una cosa speciale

Il ragazzo magari ce l’hai

Qualche volta hai già pianto per lui

La gonna un po' più corta e poi

Malizia in certi gesti tuoi

E tra poco la sera uscirai

Quelle sere non dormirò mai

* * *

Ο καιρός περνάει

Αυτό το φόρεμα από πού ξετρύπωσε;

Τι περίεργο να το βλέπω να το φοράς

Αν σε δει η μάνα σου, το ξέρεις,

Απόψε θα έχουμε φασαρίες

Είναι περίεργο, αλλά είσαι εσύ,

Δεκατεσσάρων χρονών, ή κάτι παραπάνω,

Την Μπάρμπι σου εδώ είναι λίγο καιρό που δεν την έχεις

Και το βάδισμά σου είναι γυναίκας πλέον

Στο τηλέφωνο πάντα μυστικά

Πόσα πράγματα με μιαν ανάσα

Και θα ήθελα να σε ρωτήσω ποιος είναι

Αλλά το ξέρω ότι με ντρέπεσαι

Η πόρτα πρόχειρα κλεισμένη κι εσύ

Καθρέφτης, μακιγιάζ και στήθος σηκωμένο

Και σε λίγο τα βράδια θα βγαίνεις

Βράδια που δεν θα κοιμηθώ καθόλου

Και ο καιρός ωστόσο περνάει

Και δεν αισθάνεσαι πλέον μωρό

Μεγαλώνουν γρήγορα στην ηλικία σου

Δεν το είχα πάρει είδηση νωρίτερα

Και ο καιρός ωστόσο περνάει

Με τα όνειρά και τις ανησυχίες

Τα διχτυωτά καλσόν έχουν πάρει ήδη

Την θέση των παιδικών καλτσών

Το να γίνεσαι γυναίκα είναι περισσότερο κι από φυσιολογικό

Αλλά μια κόρη είναι ένα πράγμα ιδιαίτερο

Ίσως και να έχεις αγόρι

Καμια φορά θα έχεις ήδη κλάψει γι’ αυτόν

Η φούστα λίγο κοντή κι έπειτα

Πονηράδα σε κάποιες κινήσεις σου

Και σε λίγο τα βράδια θα βγαίνεις

Βράδια που δεν θα κοιμηθώ καθόλου

Grazie a Byron Kaberos per l'aiuto nella traduzione

Adriano Celentano: Confessa

Adriano Celentano, Confessa (2002)

Su, confessa, amore mio,

Io non sono più il solo, l’unico

Hai nascosto nel cuore tuo

Una storia irrinunciabile

Io non sono più il tuo pensiero

Non sono più il tuo amore vero

Sono il dolce con fondo amaro

Che non mangi più

Ma perché tu sei un’altra donna?

Ma perché tu non sei più tu?

Ma perché non l’hai detto prima?

Chi non ama non sarà amato mai

Che ne hai fatto del nostro bene?

È diventato un freddo brivido

Le risate, le nostre cene

Scene ormai irrecuperabili

Quando viene la sera

E il ricordo pian piano scompare

La tristezza nel cuore

Apre un vuoto più grande del mare

Macheritsas: cover di canzoni italiane

Ο Έλληνας τραγουδοποιός Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, που έφυγε ξαφνικά από τη ζωή πριν από λίγες μέρες, είχε διασκευάσει και τραγουδήσει στα ελληνικά, μόνος ή μαζί με άλλους συναδέλφους του, κάποια γνωστά και όμορφα ιταλικά τραγούδια.

Il cantautore greco Lavrendis Macheritsas, che è mancato all'improvviso pochi giorni fa, ha cantato in greco, da solo o insieme con altri colleghi suoi, delle cover di alcune note e belle canzoni italiane.

Καταγράφω παρακάτω κάποιες από αυτές τις διασκευές. Μαζί με τον τίτλο του πρωτότυπου τραγουδιού, σημειώνω σε παρένθεση το όνομα του Ιταλού τραγουδοποιού ή/και τραγουδιστή. Δίπλα στον τίτλο της ελληνικής διασκευής, επίσης, αναφέρω τον μεταφραστή/διασκευαστή των στίχων.

In seguito elenco alcune di queste cover. Insieme con il titolo della canzone originale annoto tra parentesi il nome del cantautore e/o cantante. Accanto poi al titolo della cover greca indico il traduttore/riduttore dei versι.

• E penso a te (Lucio Battisti) / Τι να πώ (Αφροδίτη Μάνου) 
• Anna (Lucio Battisti) / Άννα (Βασίλης Γιαννόπουλος) 
• La canzone del sole (Lucio Battisti) / Συννεφιασμένε μου ουρανέ (Γιάννης Μαύρος) 
• Vanità di vanità (Angelo Branduardi) / Τερατάκια τσέπης (Ισαάκ Σούσης) 
• Il sultano di Babilonia e la prostituta (Angelo Branduardi - Franco Battiato) / Ο Σουλτάνος της Βαβυλώνας και η γυναίκα (Λίνα Νικολακοπούλου)

 

Vesti la giubba

La più famosa aria dell'opera lirica in due atti «I Pagliacci» su libretto e musica di Ruggero Leoncavallo.

L'aria la canta alla fine del primo atto Canio, che si prepara per la commedia nel ruolo di Pagliaccio, anche se ha appena scoperto il tradimento della moglie Nedda. Quest'aria rappresenta il concetto di "clown tragico", che sostiene il suo ruolo comico senza mostrare alcun turbamento, ma che interiormente vive un dramma personale. [FONTE]

Recitar!... mentre preso dal delirio,
non so più quel che dico e quel che faccio!
Eppur.... è d'uopo... sforzati!
Bah! se' tu forse un uom?
Tu se' Pagliaccio!

Vesti la giubba e la faccia infarina.
La gente paga, e rider vuole qua.
E se Arlecchin t'invola Colombina,
ridi, Pagliaccio... e ognun applaudirà!
Tramuta in lazzi lo spasmo ed il pianto;
in una smorfia il singhiozzo e 'l dolor...

Ridi, Pagliaccio, sul tuo amore infranto!
Ridi del duol che t'avvelena il cor!

[il libretto originale del 1892]

La registrazione discografica di Enrico Caruso, eseguita in tre versioni (1902, 1904 e 1907), è stato il primo disco ad aver superato il milione di copie vendute [FONTE].

CITAZIONI DELL'ARIA IN FILM E CANZONI

• I Queen nel brano It's a Hard Life [È una dura vita] del 1984. 

• Brian De Palma nel film The Untouchables [Gli intoccabili] del 1987.

Luciano Pavarotti e George Michael

Il duetto tra Luciano Pavarotti e George Michael, nella canzone di Elton John e Bernie Taupin (scritta nel 1974), al «Pavarotti & Friends 2000 concert for Cambodia and Tibet».

Riportiamo in seguito i versi italiani con una traduzione in greco.

[...]

È tardi ormai, come farò a salvarmi

Ci proverò, ma tu non cambierai

Che errore è mai, cercare di aiutarti

Ma tu vai, e resto qui, senza me

Είναι πια αργά, πώς να με σώσω

Θα δοκιμάσω, αλλά εσύ δεν θ' αλλάξεις

Πού είναι άραγε το λάθος, να γυρεύω να σε βοηθήσω

Αλλά εσύ φεύγεις, και μένω εδώ, χωρίς εμένα

[...]

I can't find oh, the right romantic line

... non vorrei, ma non resisto più

... δεν θα ήθελα, αλλά δεν αντέχω άλλο

don't discard me just because you think I mean your harm

... io respirerò e d'amore rinascerò

... εγώ θ' ανασαίνω και από αγάπη θα ξαναγεννηθώ

Fa che non sia mai più così

Se quando cerco me

Ritrovo un uomo che non c'è

Continuerò a cercarmi fino a che,

Mi troverò

E ogni giorno sarà come se rinascessi un po'

Κάνε να μην είναι ποτέ πια έτσι

Αν όταν γυρεύω εμένα

Βρίσκω έναν άνθρωπο που δεν υπάρχει

Θα συνεχίσω να με αναζητώ μέχρι

Να βρω τον εαυτό μου

Και κάθε μέρα θα είναι σαν να ξαναγεννιέμαι λίγο

but losing ev'rything is like the sun going down on me

.... un po' ...

... λίγο ...

L’anno che verrà | Ο χρόνος που μετράει

Lucio Dalla «L’anno che verrà»

Καλέ μου φίλε, σου γράφω κι έτσι ξεχνιέμαι λίγο

Και αφού είσαι πολύ μακριά πιο δυνατά θα σου γράψω.

Από τότε που έφυγες υπάρχουν σπουδαία νέα:

Ο παλιός ο χρόνος τελείωσε πια,

Αλλά κάτι ακόμα εδώ δεν πάει.

Βγαίνουμε λίγο το βράδυ, ακόμη κι όταν είναι γιορτή,

Και κάποιοι έβαλαν σάκους με άμμο κοντά στο παράθυρο,

Και καθόμαστε αμίλητοι για ολόκληρες εβδομάδες,

Και σε εκείνους που δεν έχουν τίποτα να πουν

Απομένει χρόνος.

Αλλά η τηλεόραση είπε ότι ο καινούργιος χρόνος

Θα φέρει μια μεταμόρφωση

Και όλοι ήδη περιμένουμε.

Θα είναι τρεις φορές Χριστούγεννα και όλη την ημέρα γιορτή,

Κάθε Χριστός θα κατέβει από τον σταυρό,

Ακόμη και τα πουλιά θα επιστρέψουν.

Θα υπάρχει φαγητό και φως όλο το χρόνο,

Ακόμη και οι μουγκοί θα μπορέσουν να μιλήσουν,

Ενώ οι κουφοί ήδη το κάνουν.

Και θα κάνει έρωτα ο καθένας όπως του πάει,

Ακόμη και οι ιερείς θα μπορούν να παντρεύονται,

Αλλά μόνο σε μια συγκεκριμένη ηλικία.

Και χωρίς πολλές φασαρίες κάποιοι θα εξαφανιστούν,

Ίσως οι πολύ πονηροί

Και οι κρετίνοι κάθε ηλικίας.

Βλέπεις, φίλε ακριβέ, τι σου γράφω και σου λέω;

Και πόσο είμαι ευτυχισμένος

Που είμαι εδώ αυτή τη στιγμή;

Βλέπεις...

Βλέπεις, αγαπητέ φίλε, τι πρέπει να εφεύρουμε

Για να μπορέσουμε να γελάσουμε μετά,

Για να συνεχίσουμε να ελπίζουμε;

Και αν έπειτα αυτός ο χρόνος περνούσε σε μια στιγμή,

Βλέπεις, φίλε μου,

Πώς γίνεται σημαντικό

Να είμαι και εγώ μέσα σε αυτή τη στιγμή;

Ο χρόνος που έρχεται σε ένα χρόνο θα περάσει,

Εγώ προετοιμάζομαι,

Αυτή είναι η είδηση. 

Πιστή στο πρωτότυπο μετάφραση της Λίνας Μοσχοβάκη.

Traduzione fedele all’originale di Lina Moschovaki.

 

Έμμετρη μετάφραση, μελοποιημένη από τον Διονύση Σαββόπουλο.

Traduzione in rima, musicata da Dionissis Savvopoulos.